Theo một chuyên gia tiếng nói, cách dạy đánh vần trong sách "Tiếng Việt lớp 1 - Công nghệ giáo dục" dựa trên hệ thống âm vị, không khác lắm so với cách đánh vần hiện nay.
Nhiều ngày qua, dư luận về tài liệu "Tiếng Việt lớp 1 - Công nghệ giáo dục (CNGD)" đã gặp phải phản ứng khá gay gắt của cộng đồng về cách đánh vần (Báo Người Lao Động đã phản ảnh). Tuy nhiên, các ý kiến từ các nhà chuyên môn, chuyên gia ngôn ngữ lại cho rằng phương pháp này không khác lắm so với cách đánh vần hiện thời, hợp với học trò lớp 1 khi nhận thức của các em rất non nớt.
Trực quan là hạp với lớp 1
Cô Lê Hoàng Phi Yến - cha ngữ văn Trường THCS Kiến Thiết quận 3, TP HCM - cho rằng bài học trong sách "Tiếng Việt lớp 1 - CNGD" có sử dụng những hình khối để minh họa là bài "Tiếng và Từ" - một trong những bài học trước nhất của cuốn sách, cụ thể là bắt đầu từ trang số 5. Theo cô Yến, đối với những học sinh lớp 1 hồ hết chưa nhận biết được mặt chữ, chỉ có thể học được những câu thơ, câu hát bằng cách học trêu chòng, việc dùng các hình khối để minh họa cho số lượng tiếng trong câu như vậy là dễ dàng để các em có thể tiếp nhận, hình thành trong đầu khái niệm đơn giản nhất về các thành phần của câu.
Cũng theo cô Yến, sách CNGD đã sử dụng những ô vuông là để các em có thể dễ dàng tưởng tượng ra. tỉ dụ, các em được học "Tháp Mười đẹp nhất bông sen/ Việt Nam đẹp nhất có tên Bác Hồ", mỗi ô vuông sẽ tượng trưng cho một tiếng trong câu thơ. Các em tiểu học chưa biết chữ nhưng việc đếm từ 1-20, thậm chí đến 100 là rất dễ dàng. Như vậy, qua phương pháp trực giác như thế này, các em sẽ biết được là câu thơ gồm có bao nhiêu tiếng. Trong phần chú giải đóng khung cũng đã nêu rõ, những ô vuông này là vật thay thế để các em biết được có bao nhiêu tiếng, đây là phương pháp hợp với học trò lớp 1 khi nhận thức của các em rất non nớt.
Từ giác độ sư phạm, cô Yến cho rằng phương pháp giáo dục này có tính hợp lý, không nên bài xích nếu chưa tìm hiểu kỹ. cha nội này cũng chia sẻ cần nhóng khách quan cả mặt được và chưa được của cuốn sách.
Tại buổi hội thoại sáng 8-9, GS Hồ Ngọc Đại chia sẻ nguyên tắc sư phạm của ông là học trò tự làm mọi việc, tía chỉ việc và trò làm việc Ảnh: ĐẶNG HÀ
Hiểu nhầm về cách đánh vần
TS Đàm Quang Minh (Tổ chức Giáo dục Hoa Kỳ) cũng cho rằng nhiều người đã hiểu nhầm về phương pháp đánh vần của GS Hồ Ngọc Đại. Theo ông Minh, việc lấy một góc, một trang sách hay một clip để đưa lên chế nhạo không đề đạt đầy đủ phương pháp luận giáo dục.
GS Nguyễn Văn Hiệp, Viện trưởng Viện ngôn ngữ học, cho rằng cách dạy đánh vần trong sách "Tiếng Việt lớp 1 - CNGD" đẵn dựa trên hệ thống âm vị mà con chữ biểu hiện, không khác lắm so với cách đánh vần hiện thời. Sự khác biệt quan trọng mà mạng từng lớp bàn rất nhiều trong những ngày qua liên quan đến việc dạy đánh vần những từ có C, K, Q và sự dị biệt này cho thấy điểm mạnh và điểm chưa được của sách "Tiếng Việt lớp 1 - CNGD". Cách của GS Hồ Ngọc Đại là cách triệt để tuân theo phương pháp âm vị học. Cả 3 chữ cái này đều dùng để ghi âm vị /k/ trong tiếng Việt. Trong khi đó, cách dạy phổ thông giờ của "Tiếng Việt lớp 1" đại trà chỉ dẫn học sinh, đối với từ "cá" phải đánh vần là "cờ-a-ca-sắc-cá", đối với từ "kể" phải là "ca-ê-kê-hỏi-kể", đối với từ "quê" phải là "quờ-ê-quê".
GS Hiệp cũng nhấn mạnh theo Nghị quyết 88 của Quốc hội, sẽ có một chương trình nhiều sách giáo khoa. Như vậy, cách dạy học đánh vần của một cuốn sách giáo khoa cụ thể chỉ là một trong nhiều cách khác nhau để đạt đến mục tiêu được xác định trong chương trình giáo dục. Nói cách khác, chương trình chỉ nêu ra đích đến, còn đi đến đó bằng cách nào thì do các tác giả sách giáo khoa chọn lọc và diễn đạt trong sách của mình. Như vậy, cách dạy đánh vần của sách "Tiếng Việt lớp 1 - CNGD" chỉ là một chọn lựa; nếu được bằng lòng, sẽ tồn tại đồng thời với những cách dạy đánh vần khác ở trong các bộ sách khác.
Học không cần phải ôn tập
Sáng 8-9, tại Hà Nội, GS-TSKH Hồ Ngọc Đại, "cha đẻ" của bộ sách gây tranh biện, đã có buổi đối thoại can dự đến CNGD và san sẻ một số vấn đề về cách đánh vần "lạ" với ô vuông và hình tròn trong sách giáo khoa CNGD lớp 1.
Ông quan niệm rằng mỗi thời có một kỹ thuật riêng. Tuy nhiên, có 2 điều cần hiểu thật đúng là tận dụng những cái đã có và tạo ra được cái mới. Sứ mệnh của giáo dục là tạo ra cái mới để con nít tận dụng những cái đã có. thực tại giáo dục đương đại được định hướng bởi triết học hiện đại và thực thi bằng công nghệ đương đại. GS Hồ Ngọc Đại công nhận tư tưởng giáo dục này của mình dễ bị phản ứng. Ông cho rằng giáo dục cần làm thế nào để học sinh không có cảm giác học mới là học, chương trình không phải ôn tập. "Cùng 1 việc mà phải làm 2 lần là phao phí thời gian" - GS Hồ Ngọc Đại nhận xét.
Nói về sách giáo khoa CNGD lớp 1 hiện đang gây tranh cãi, GS Hồ Ngọc Đại cho rằng nguyên tắc sư phạm của ông là học trò tự làm mọi việc, cha chỉ việc và trò làm việc; khi trò làm việc thì thầy theo dõi. Nhấn mạnh thêm về hiệu quả của cách dạy này, GS Hồ Ngọc Đại chia sẻ câu chuyện về GS Ngô Bảo Châu, đó là chương trình lớp 1 mà GS Ngô Bảo Châu đã từng theo học hoàn toàn không học chữ mà toàn hình vuông, hình tròn như vậy. "Chúng tôi muốn các em hiểu thế nào vật thật và vật thay thế, tiếng nói là vật thật, âm nghe thấy là vật thật, còn chữ là vật thay thế. Vật thật thì chẳng thể thay thế, còn vật thay thế có thể thay thế thoải mái" - GS Hồ Ngọc Đại cho biết.
Đ.HÀ
Bộ GD-ĐT lên tiếng về sách CNGD
Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) Nguyễn Hữu Độ ngày 8-9 đã chính thức có ý kiến về tài liệu "Tiếng Việt lớp 1-Công nghệ giáo dục (CNGD)".
Theo ông Độ, tài liệu này là kết quả nghiên cứu từ năm 1978 của một số nhà khoa học, đứng đầu là GS-TSKH Hồ Ngọc Đại, thông qua các đề tài nghiên cứu và được vận dụng vào dạy học ở Trường Thực nghiệm Giảng Võ (TP Hà Nội).
cứ kết quả nghiên cứu và ứng dụng thí nghiệm trong dạy học môn Tiếng Việt lớp 1 tại Trường Thực nghiệm và một số cơ sở giáo dục, Bộ GD-ĐT đồng ý cho các địa phương có nhu cầu và đảm bảo các điều kiện được áp dụng vào việc dạy học Tiếng Việt lớp 1, nhất là ở những vùng khó khăn từ niên học 2008-2009 đến năm học 2016-2017 trên tinh thần tự nguyện của các địa phương. Cuối năm 2016, hấp thu ý kiến của đại biểu Quốc hội trong Kỳ họp thứ 2 Quốc hội khóa XIV, bộ trưởng Bộ GD-ĐT đã giao Viện Khoa học Giáo dục (KHGD) Việt Nam nghiên cứu, khảo sát, đánh giá chất lượng, hiệu quả triển khai tài liệu "Tiếng Việt lớp 1-CNGD" và đề xuất các giải pháp chỉ đạo (GS-TS Trần Công Phong, Viện trưởng Viện KHGD Việt Nam, chủ trì).
cứ vào kết quả nghiên cứu, khảo sát, Viện KHGD Việt Nam đã đánh giá việc triển khai tài liệu "Tiếng Việt lớp 1-CNGD" ở các địa phương đạt được hiệu quả khả quan chuẩn y kết quả giáo dục học trò (HS), năng lực chuyên môn của cha nội và đề xuất các giải pháp để nối sử dụng hiệu quả tài liệu "Tiếng Việt lớp 1-CNGD". Trong ít, Viện KHGD Việt Nam đề nghị Bộ GD-ĐT tổ chức hội đồng thẩm định tài liệu "Tiếng Việt lớp 1-CNGD" theo quy định và yêu cầu các tác giả đấu chỉnh sửa, bổ sung, hoàn thiện để đáp ứng nhu cầu của các địa phương.
Trong năm 2017 và 2018, nhằm tiếp tục nâng cao chất lượng dạy học Tiếng Việt lớp 1, cùng với việc rà, tinh giảm các nội dung chưa phù hợp với HS trong sách giáo khoa (SGK) hiện hành, Bộ GD-ĐT đã tổ chức Hội đồng giám định quốc gia tài liệu "Tiếng Việt lớp 1-CNGD". Sau 2 vòng giám định, hội đồng giám định đã đánh giá: Tài liệu "Tiếng Việt lớp 1-CNGD" về cơ bản đảm bảo các đề nghị về đích, chuẩn tri thức kỹ năng của môn Tiếng Việt lớp 1 trong chương trình giáo dục phổ quát cấp tiểu học (theo Quyết định số 16/2006/QĐ-BGDĐT ngày 5-5-2006 của Bộ GD-ĐT). Tài liệu "Tiếng Việt lớp 1-CNGD" đã được các tác giả chỉnh sửa, hoàn thiện theo kết luận của hội đồng thẩm định (HĐTĐ).
cứ kết quả khảo sát, đánh giá của Viện KHGD Việt Nam và ý kiến kết luận của HĐTĐ tài liệu "Tiếng Việt lớp 1-CNGD", Bộ GD-ĐT hướng dẫn các sở GD-ĐT triển khai tài liệu "Tiếng Việt lớp 1-CNGD" hợp với điều kiện cụ thể của địa phương trên nguyên tắc tình nguyện của nhà trường trong niên học 2017-2018 và 2018-2019 ở những nơi đang triển khai và không mở rộng để giữ ổn định cho đến khi thực hiện chương trình giáo dục phổ biến mới.
Tài liệu "Tiếng Việt lớp 1-CNGD" là một trong những phương án để các địa phương chọn lựa nhằm nâng cao chất lượng dạy học môn Tiếng Việt lớp 1 trong chương trình giáo dục phổ biến hiện hành, nhất là với HS vùng khó khăn, vùng dân tộc thiểu số. Khi chương trình giáo dục phổ thông mới được ban hành, với chủ trương "một chương trình nhiều SGK", bít tất tài liệu dạy học được đưa vào nhà trường với tư cách là SGK đều phải được hội đồng nhà nước thẩm định.
cứ vào kết luận và đề xuất của HĐTĐ nhà nước, bộ trưởng Bộ GD-ĐT sẽ thông qua danh mục SGK (theo chương trình giáo dục phổ biến mới) được phép sử dụng trong các cơ sở giáo dục. Trên cơ sở đó, cứ vào các quy định, các cơ sở giáo dục được phép lựa chọn SGK ăn nhập.
Theo yến oanh - HÀ ĐẶNG
Người Lao Động
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét